Nếu câu trả lời là không, thì bỏ đi.

Cho đến một ngày, tôi nhận được một lời mời.

Đó là một triển lãm thiết kế kiến trúc tầm cỡ quốc tế, ban tổ chức mong tôi có thể mang vài dự án tới tham gia, còn ưu ái dành tặng tôi suất khách mời đặc biệt.

Triển lãm tổ chức ở Hạ Môn.

Khoảnh khắc nhận được email, tôi thoáng chốc do dự.

Thành phố này, với tôi mà nói, giống hệt vết sẹo đã kéo da non nhưng thi thoảng vẫn nhói ngứa.

Tôi từng vẽ nên vô vàn viễn cảnh tương lai ở đây, và cũng chính tay chôn vùi nó.

Thế nhưng giờ đây, tên tôi lại được xướng lên bằng một thân phận khác, được chính nơi này ngỏ lời mời gọi.

Nghĩ ngợi hồi lâu, tôi hồi đáp email: “Tôi sẽ tham dự.”

Lễ khai mạc triển lãm được tổ chức trong một khu xưởng cũ đã qua cải tạo, dưới mái vòm khung thép cao vút treo dãy đèn sáng choang, trên tường điểm xuyết những bức vẽ dự án.

Vài tác phẩm của tôi được bố trí ở một góc khiêm tốn nhưng chẳng hề khuất lấp.

Có dự án cải tạo đô thị, có homestay ven biển, và cả một dự án mà tôi cực kỳ tâm đắc – thư viện tiểu học.

Tòa thư viện ấy, chính là một trong những dự án do tôi quyên tiền xây cho các bé gái vùng cao năm nào.

Kiến trúc sư phụ trách thiết kế là một người kém tôi vài tuổi, cậu ta đã đặt trọn tâm huyết vào việc tạo ra một không gian đọc sách rộng lớn, nơi bọn trẻ có thể thoải mái lăn lộn, đọc sách và ngủ trưa.

Nhìn bức ảnh chụp thực tế, tôi không nén nổi nụ cười.

Tôi dạo quanh phòng triển lãm một vòng, hàn huyên với vài đồng nghiệp, rồi khựng lại trước gian trưng bày của chính mình, lắng nghe hai bạn trẻ đang xôn xao bàn tán.

“Cậu xem cầu thang này, thiết kế đỉnh thật.” Một cô bé đội mũ lưỡi trai trầm trồ, “Vừa làm lối đi, vừa là không gian đọc sách.”

“Tớ biết nhà thiết kế này đấy.” Cậu bạn bên cạnh tiếp lời, “Trong các dự án của cô ấy, kiểu gì cũng ưu ái dành hẳn một hai không gian cho trẻ em hoặc phụ nữ.”

Tôi bỗng thấy buồn cười.

Hóa ra trong mắt người khác, tôi đã dần định hình thành một người “có phong cách riêng”.

Giai điệu êm ái trôi nhẹ trong phòng triển lãm thênh thang, tiếng người trò chuyện râm ran nhưng không ồn ã.

Tôi lấy một ly nước, tựa vào cây cột nhấm nháp.

Lát sau, nhân viên lễ tân bước tới, nói với tôi: “Chị Lâm, có một anh tự xưng là bạn chị ở ngoài, hỏi xem chị có tiện ra gặp một lát không?”

“Anh nào?” Tôi ngẩn người, “Anh ta tên gì?”

“Anh ấy bảo họ Chu.” Người đó nói thêm, “Tên Chu Huy.”

Khoảnh khắc ấy, sống lưng tôi hơi cứng lại.

Cái tên này, đã lâu lắm rồi tôi chưa từng nghe nhắc đến trong đời thực.

Sự hiện diện của anh ta trong lòng tôi, từ lâu đã bị thời gian bào mòn đi từng chút một, biến thành một âm tiết xa vời.

Tôi không biết giờ anh ta ra sao, sống có tốt không, cũng chẳng hay biết, trong ngần ấy năm, anh ta có làm được điều gì thay đổi cuộc đời mình không.

Nhưng tôi biết, có những lời tạm biệt không cần đến lần thứ hai.

“Mời anh ta vào đi.” Tôi nói với nhân viên, “Cứ bảo tôi đang ở khu trưng bày tác phẩm của mình.”

Tôi không ra cửa đón, cứ đứng yên bên cây cột, tay vân vê chiếc cốc giấy dùng một lần.

Vài phút sau, từ phía sau vang lên tiếng bước chân rất khẽ.

Tôi quay đầu lại.

Trong đám đông, anh ta dễ nhận ra hơn tôi tưởng tượng.

Không còn là chàng trai mặc chiếc sơ mi rẻ tiền, khuôn mặt phảng phất nét thư sinh thuở nào.

Bây giờ trông anh ta gầy sọp đi, giữa hàng lông mày phủ một lớp sương xám xịt khó tả.

Anh ta mặc một chiếc sơ mi màu xám tuềnh toàng, tay áo xắn đến khuỷu, để lộ cẳng tay gầy guộc.

Ánh mắt cũng khác xưa.

Đôi mắt vốn hay né tránh ánh nhìn ấy, giờ như bị vật nặng đè nén, trông có vẻ lờ đờ.

Chúng tôi đứng cách nhau vài bước chân, ở giữa có lác đác vài người qua lại, chẳng ai để ý đến cuộc hội ngộ này.

“Mi Nguyệt.” Anh ta cất lời trước, giọng khe khẽ, sợ đánh động điều gì.

Tôi gật đầu: “Lâu rồi không gặp.”

“Ừ.” Anh ta cười khổ, “Lâu rồi không gặp.”

Tôi nhận ra, lúc nói chuyện, anh ta cứ vô thức rụt tay vào ống áo, làm như thế có thể khiến mình nhỏ bé lại.

“Sao anh lại ở đây?” Tôi hỏi.

“Anh giờ đang làm thuê cho một công ty vật liệu xây dựng ở Hạ Môn.” Anh ta lảng tránh ánh mắt tôi, “Lần này công ty anh tài trợ chút vật liệu cho triển lãm, ông chủ cử anh qua xem thế nào.”

“Cũng tốt.” Tôi nói, “Chứng tỏ anh vẫn bám trụ với ngành này.”

Anh ta ngước lên nhìn tôi, rồi cụp mắt lảng đi ngay.

“Anh… mấy năm trước rời khỏi Hạ Môn rồi.” Anh ta chậm rãi kể, “Đi làm thuê ở tỉnh khác, sau này mới quay lại.”

Tôi không gặng hỏi lý do.

Những năm qua, tôi cũng nghe loáng thoáng được chút tin tức từ miệng mấy người bạn học cũ.

Ví dụ như, bố mẹ anh ta vì vụ án đó mà vào tù rồi.

Ví dụ như, anh ta vì giúp bố mẹ chuyển tiền, cũng bị dính líu, tuy cuối cùng bị phạt không nặng, nhưng cũng phải ngồi trong đó hơn nửa năm.

Lại ví dụ như, sau khi ra ngoài, anh ta làm lại mọi thứ từ con số không.

“Nghe nói em bây giờ giỏi lắm.” Anh ta cố nặn ra một nụ cười, “Anh lên mạng tìm tên em, thấy em làm được mấy dự án nổi tiếng phết.”

“Cũng tàm tạm.” Tôi nói, “Chỉ là may mắn bắt được vài cơ hội tốt thôi.”

“Không phải may mắn đâu.” Anh ta lắc đầu, “Hôm đó ở quán cà phê, những lời em nói, sau này anh đã ngẫm nghĩ rất nhiều lần.”

“Câu nào cơ?” Tôi hỏi.

“Em bảo, em sẽ không lấy một người đàn ông đến chút chủ kiến cũng không có.” Yết hầu anh ta khẽ lăn, “Lúc đó anh vẫn chưa hiểu lắm, mãi sau này… anh mới hiểu.”

Tôi không đáp lời.

Có những đạo lý, người khác nói trăm lần cũng vô dụng, cứ phải tự mình lao đầu vào, ngã đau rồi, mới tỉnh ngộ.

“Chuyện bố mẹ anh, chắc em biết cả rồi nhỉ?” Anh ta hỏi.

“Biết chút ít.” Tôi không phủ nhận.

Công ty của Triệu Minh Sơn năm đó xảy ra chuyện, gây rúng động không hề nhẹ.

Lỗ hổng sổ sách cứ thi nhau lộ ra, số tiền dính líu lớn đến mức khiến người ta phải trố mắt.

Lúc đó tôi đã chia tay hoàn toàn với anh ta rồi.

Nhưng khi nghe tin tức xướng lên từng cái tên quen thuộc, tôi vẫn ngây người tại chỗ một lúc lâu.

Rửa tiền, hối lộ, trốn thuế.

Những đồng tiền mà bố mẹ anh ta vẫn luôn treo trên cửa miệng là “tiền mồ hôi nước mắt vất vả cả đời kiếm được”, hóa ra có biết bao nhiêu là tiền bẩn.

Tôi không biết khi đứng trên tòa, nhìn bố mẹ bị tuyên án từng tội danh, anh ta có cảm giác gì.

Tôi chỉ biết, ngay khoảnh khắc ấy, tôi mới hiểu thấu đáo, đằng sau căn nhà tân hôn năm xưa, che giấu một tảng băng chìm đen tối nhường nào.

“Hôm họ bị đưa vào trong, anh đứng ở hàng ghế dự thính.” Anh ta cúi đầu, “Mẹ anh đột nhiên ngoái lại nhìn anh, ánh mắt bà hoảng loạn cực kỳ, môi mấp máy, nhưng chẳng thốt nên lời nào.”

Anh ta dừng lại một chút.

“Khoảnh khắc đó, trong đầu anh toàn là câu nói của em ở trung tâm môi giới.” Anh ta chầm chậm nói, “Em hỏi anh, 9,3 triệu tệ, là quẹt thẻ, hay chuyển khoản.”

Tôi siết chặt chiếc cốc giấy trong tay, mép cốc cứa vào đầu ngón tay hơi đau nhói.

“Lúc đó anh hận em lắm.” Anh ta tiếp tục, “Hận em tại sao lại nói thế, hận em tại sao lại đi điều tra sổ sách công ty nhà anh, hận em tại sao lại tìm đến luật sư.”

Tôi nhìn anh ta, lòng phẳng lặng như tờ, chỉ có một chút chua xót nhè nhẹ.

“Nhưng sau này, anh bắt đầu từ từ nhìn thấy những bằng chứng đó, nghe những nhân chứng kia.” Giọng anh ta hơi khàn, “Anh bỗng phát hiện ra, từng lời em nói, đều là sự thật.”

“Đó không phải việc của một mình tôi.” Tôi nói, “Là rất nhiều người cùng chung tay.”

“Nhưng nếu năm đó em không kiên quyết đòi tra tới cùng, có lẽ họ đã không ngã ngựa nhanh thế.” Anh ta bật cười, “Em biết không? Mẹ anh đến tận bây giờ vẫn cho rằng, chính em là người hại họ.”

“Đó là sự lựa chọn của bà ấy.” Tôi nói, “Bà ấy có thể trách tôi, cũng có thể trách xã hội này, duy chỉ không muốn trách bản thân mình.”

“Anh biết.” Anh ta gật đầu, “Cho nên sau này anh cũng không biện minh cho họ nữa.”

Anh ta ngẩng đầu lên, trong mắt có một điều gì đó thật khó diễn tả.

“Anh chỉ muốn nói với em một câu, cảm ơn.” Anh ta gằn từng chữ, “Cảm ơn em vì năm đó đã không nhảy vào hố lửa.”

Tôi sững lại một chút.

“Nếu hồi đó em thật sự lấy anh, khi những chuyện đó vỡ lở, chắc chắn em cũng sẽ bị liên lụy.” Anh ta cười nhạt, “Với cái tính moi tim moi phổi vì người khác của em lúc đó, biết đâu em còn giúp họ ký tá dăm ba thứ lằng nhằng nào đó.”

“Tôi sẽ không.” Tôi vô thức phản bác.

Anh ta lắc đầu: “Em sẽ làm. Vì lúc đó em quá tin anh.”

Tôi bị anh ta chặn họng đến mức nhất thời không thốt nên lời.

“Bây giờ nghĩ lại, anh năm đó thật sự rất ích kỷ.” Anh ta nói tiếp, “Anh vừa hưởng thụ sự đối xử tốt của em, lại vừa không nỡ trở mặt với bố mẹ anh. Em nói đúng, anh đã coi em như người sẵn sàng lùi bước vì anh bất cứ lúc nào.”

“Chuyện qua rồi.” Tôi nói, “Không cần nhắc lại nữa.”

“Nhưng anh muốn nhắc lại.” Anh ta cố chấp, “Em có tư cách nghe anh thừa nhận.”

Tôi im lặng một lát.